Derya Koçgîrî

Werger Denîz Derya

Biçûka min, ez li bendê bûm ku xebera şehadeta kengî bigirim. Lewra ku mirov li benda şehadetê nab e. Lê rastiya ku em têde jiyan dikin divê ku mirov ji hemû tişta re amede be. ez li benda vegera te ya ji Dêrsimê bûm. Ti nehatî. Berî vê rojekê ji hevala re min behsa bîranînê xwe yê bi te re dikir, roja piştî wê min xebera şehadeta te girt.
Ez nizanim ku têbîra te, ez we texmîn dikim ji xwe te qet jibîr ne kiriye, lê dîsa dixwazim ku bînim bîra te.
Em bi hevre çûbûne peywirekî. Cihê ku em çûbûnê pir xîz û asê bû. Di zimanê Gêrila de ji van cihan re dibêjin ku warên asê ango xîz. Em di cihekî wisa re dibûrîn. Rêka me pir dûr bû û piştî keşfê pêwîs bû ku em di aynî cihî re vegerin. Komika me ya biçûk ji çar kesan pêk dihat. Dema ku em di wî cihî re derbas bûn te radiyoya şehîd Eylem wenda kiribû.( şehîd Eylem keçapa heval Eylem bû dema ku şehîd ketibû radiyoya wê dabûn Eylema biçûk.) Te weke çavê xwe li wê radiyoyê dinihêrî. Bîle ji bo ku em guhdar bikin te ne dida me. Mixabin wê rojê ew radiyo ketibû. Dema em gihiştibûn dawiya gelî ti pêhisiya bû ku radiyo tiney e. Te got “ radiyoya min tine ye”û tû giriya yî. Te got “heya ez radiyo nebînim ez ji vir naçim”. Ji bo ku em bi paşve vegerin û lê bigerin wê ji bo me bibûya wendahiya demê. Lê ji ber giriyê te jî me nikarîbû riya xwe berdewam bikin. herî dawiyê hevalekî got “ ezê bi lezê biçim heya cihekî binihêrim û werim. “ çû lê nihêrî, lê ne dît. Me rêka xwe berdewam kir. tû îdî ne dimeşiya yî. Wê rojê ji bo hatina te ya wê darî ez pir aciz bibûm. wendakirina hediyeyeke manewî ji milekî, li hember bê muraliyî û xemgîniya te em hemû pir bandor bû. Te xwe we his dikir ku te ji emanet re îxanet kiribû. Bi rojan te digo min ew radiyo çawa wenda kir û ti li ber xwe diketî. Min soz dabû ku rojekî ez radiyoyekî hediye bidim te . Piştî çar sala min ji bo te radiyoyek anîbû. piştî paşdekişandinê em ji hev qut bibûn, piştî çar sala me nûka hevdû dît. Weke radiyoya ku te wenda kiribû. Şûna radiyoya şehîd Eylem negre jî lê ti pir kêfxweş kiribû.
Erê biçûka min, dema te radiyo wenda kir ti hîn hevde salî bû. lê te hemû demê temenê xwe ji me re mezin digot te biçûkbûn ji xwe re ne dipejirand. Ji ber ku biçûkbûn li hember çûyina kar de kelemek bû. Di Gêrila de rêgezeke wiha hebû. Hevalê temenê xwe biçûk vêca ku ev jinek be karên hindik xeteriyê xwe kêm be dişandin wana. Lê te dixwest ti biçî karê herî xeter. Ji ber ku ti hinekî maceraperwer û şeyda bû yî, lewra temenê te mezinbûya tê bikarîba biçûya yî. Ji ber vê yekê te her dem temenê xwe sê an jî çar sal mezin digot. Lê me te dinasiya, ji ber vê yekê te nikarîbû me qani bikî, lê te qani kirin ji sed çiya yê bilind derbaskirin zortir bû. bejnekî kin lê gelekî jêhatî, gelek cara me tinaziyê xwe dikir mezin bû ye û careke din biçûk bû ye. weke salê te bejna te jî biçûk bû, bejin kin bûyî. Lê belê tecrubê te yê jiyanê gelek bûn.di hindirê malbatê de li hember jiyanê berpirsiyartî girtiye û mezin bûy e. Dema li mal bû bi karê malbatê yê devre re mijûl bûy e. Lê çend temenê te biçûk be jî, bi te re pijandinek dabû çêkirin. Ji ber vê jî te li dervî kar mayin ji xwe re ne dipejirand.
Eylem tevî çar keçap û kurapekî xwe tevlî partiyê dibin. Sê hev ji wan şehîd ketin, yek ji wan îxanet kir, yek ji wan hîna di nava refê Gêrila de ye. Du Eylem û Mazlûm şehîd ketin. Hûn di temenê biçûk de hatin lê belê hûn hemû mezin bûn, mîna şoreşgerên jinên we cihê xwe di refê tekoşînê yê herî pêş de girt. Hemû demê ew xeyalê ku te bi Amed û Dêrsimê çêdikir tu çûyê. Dêrsim ji bo te mîna welatê xeyala bû. ji bo yî vê xeyala xwe te her gavê hez hevalên Dêrsimê dikir. Tim pirsiyara xwezaya Dêrsimê te ji wan dikir û ti fêr dibû. Ti bi Sorxwîn re derketî rê. 2003, rêwîtiya we ya Dêrsimê nêvî mabû. Hûn neçar mabûn ku vegerin Amedê. Careke din ji bo çûyinê ti lava dike û ti diçe. Li pişt vê çûyinê ihtîmala vegerê lewaz bû. Wisa jî bû. Ti paş de venegeriya yî. Min dizanîbû tu di paş de venager î. Çawa dibêjin ku bi hindik tişta têne hesandin. Erê biçûka min ti mezin bûyî lê ti ji bo min tu hîna jî biçûk î. Tu venegeriya yî. Min mezinbûna te nedît.
Îsal ji bo vegera te biriyar hatibû girtin. Min pirsî ji hevala digotin “me gazi wê kiriye yÊ were”. Lewra ji ber ihtîmala hatina te ya lewaz ez bi gumana ku gelo ez ê bibîn min ve yek pir kûr jiyandikir. Di nava şer de her ihtîmal hen e. Vêca yeka mîna te be, ji bilî biriyarê xwe zû zû biriyarên dîtir pê dana pejirandin zor e… Operasiyon jî bê navber berdewam dikin. Pir caran ditirsiyam ku li TV temaşe bikim hemû demê bi xebera şehadeta te re rû bi rû mayînê ditirsiyam.
Eylem, ew rêwîtiya te ya xweşik ku ti derketibû yê de ez dizanim ku te bidilê xwe jiyan dir, ji ber ku tu bi dilê xwe û kêfxweşî çûbû yî. Ez bawer dikim ku tu bi heskirin li wê xaknîgariyê geriyayî.
Bi wî temenê xwe yê biçûk te şik li hemberî zorahiyê şoreşê re, bê didilî û lehzeyk be jî bi paşde te gav navêt te wêrekbûna mezin meşê da nîşan dan. Bi şoreşê re tu mezin bûyî, pijiyayî, û te xwest ku rastiya jiyanê nasbikî. Ji bo hersê dotmamê xwe te pêşengtî kir. Ango keçapê xwe te anîn. Di pênga avêtina nava şoreşê heya roja îro te her pêşenktî ji bo xwe hilbijartibû.
Ji sedema ku temenê te biçûk bû me nedixwest ku em te bişînin peywirên zor. Lê hemû demê hêrsa te aynî bû. ez mezinim û ez ê biçim. Te qanikirin gelek zor bû. gelek cara di qanikirina te de em binkeftî diman. Ji ber ku tu ew bûyî ku tiştê ku te dizanî te pêktanî. Tu hemû demê wisa bû yî.
1999, de dema paşdekişandinê em hatin başûr te hin zehmetî kişandibû. Miroveke bi ya xwe kirinê de azad bû yî, bi salane ku cihê ku tu li mabûyî te bi wan dabû pejirandin. Di nav komê hevalê gelek de nemabûyî. Te di nav komê biçûk de ger axaftin cihê xwe bigre te dixwest delaliyê xwe li wan bikî. Wisa jî dibû. Di paşdevekişînê de wargehên mezin hatibûn çêkirin û bi sedan heval li cihekî diman. Ti jî yek li van wargehan dimayî û min her gav agahiyê te digirtin. Hevalên ku te nas dikir, bi wateyeke dî hevalê ku ti bi wan re mabûyî li van wargehan kêmbûn. Em pir ji hevdû dûr nebûn, lê pir nêzîk jî nebûn. Ez wan dema rêwiya cihekî bûm. Dema ku ez li ser rê bûm, nameyeke te ji min re hatibû te we nivîsî bû ku ez fêrî başûr ne bûme lewra di demeke kin de ez ê vegerim bakûr. Nameyeke hinkî bi gazin bû. Me ji hevre gotibû ku em ê bi hevre bimînim, lê ez neçar mabûm ku ji te qut bibim. Erê gula min, piştî wê nama te ya bi gazind sê sal şûn de me tenê sê sata karibû ku em hevdû bibînin. Ew hevdîtina me ya dawî bû. Ji ber ku ez careke din bi cihekî dî ve rêwî bûm. Ji bo ku ez te bibînim tenê çend sat dema min hebû. Dema ku min te dît, kenê bîbikên çavên te dengvedana kenê te hîn di guhê min de ye. Careke din bi hêviya dîtinê em ji hev qut bibûn. Lewra ev qutbûn wergeriya qutbûneke bê dawî. Ew rêya dûr ku ti derketibûyê min dizanîbû ku tu nahizirî jê vegerê re. Min tu nas dikirî, tişta ku dike serê xwe di kirina wê de bi biriyar bû. Xêncî bakûr te gêrilatiya ti derê ji bona xwe nepejirandibû. Weke Gêrilayekê paşveveger ji bakûr te ne hezimandibû. Dema ku hatibû bi biriyar bû ku bi paşdevegere. Ew sê salê rêwîtiya Başûr tim ruyê wê ber bi bakûr bû. Jiyankirina gêrilayan li bakûr weke ku di malzaroka şoreşê dizanî û heta mejiyê hestiyê xwe jiyan dikir. vegera biçûka min ya jiyanê bi heybet bû. Ji gêrilaya biçûk tecrube û ceribandinê mezin ava bibûn. Bi serkeftinê re hatibû girêdan. Ev çûyin wê hîn mestir û bi heybet kiriye. Ti wisa bû yî gula min, ji ber ku te mezin jiyan kir, te mîraseke mezin li dû xwe hişt. Ez ji bo te dibêjim gula min, ji ber ku te ji vê axaftinê zehf hezdikir.
Biçûka min, fêrbûna tinebûna te gelek wê zehmet be. xeyalê bi te re mayînê te nîvî hişt.Ti bi Sorxûîn re derketî rê û hûn herdû jî bi paş de nevegeriyan. Di mirovên tijî hezkirin, di dilê tijî hezkirin, di dost… ji tinebûyina we re fêrbûyîn zore. Naxazim fêr jî bibim. Piştî Sorxûîn te wendakirina te gelek zor bû.
Biçûka min, lewra ji bo we herdiwa jiyan kirin heye di jiyana min de. Îdî ez ê xeyala ji bo we ava bikim, ji bo we li pêşerojê binêr im. Ger dilê min ji rakirina van êşa re zehmetî bikêşe jî tinebuna we valatiyeke mezin dagre jî, şoreş kar dixaz e. Dijmin nasekin e. Gel û şehîdê me ber bi serkeftinê ve bezê ji me dixaz e. Dizanî, di APO’geriyê de sekin lê nayê. Ger bi serkeftinê ve neyê girêdan kar kirin nayê pejirandin. Erê biçûka min, piçek be jî pêwîste em hîn zêdetir kar bikin. çi dibe bila bibe em ê fêrî vê bibin. Bila xeyalê te pêkwere. Ji bona vê ez ê jiyan bikin biçûka min.